ကရင္ျပည္နယ္ ဖာပြန္ႏွင့္ သထံုခ႐ိုင္နယ္စပ္၊ ဒြယ္လိုးၿမိဳ႕နယ္၌ ေရႊတူးခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားခဲ့သည့္ လယ္ဧက ၄၀၀ေက်ာ္ ကို ေဒသခံရြာသူရြာသားမ်ားက ၿပီးခဲ့သည့္ စက္တင္ဘာလေႏွာင္းပိုင္းႏွင့္ ယခု ႏို၀င္ဘာလဆန္းမွစ၍ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ႏွင့္ သီးႏွံပင္မ်ားျဖင့္ အစားထိုး စိုက္ပ်ဳိးခဲ့ၾကသည္ဟု သိရသည္။
၎တို႔ အစားထိုးစိုက္ပ်ဳိးသည့္ သီးႏွံပင္မ်ားမွာ ႏွမ္း၊ မံုလာ၊ ေျမပဲ၊ ပဲေတာင့္ရွည္၊ ပဲလံုး၊ ႐ံုးပတီ၊ ဗူး၊ ေရႊဖ႐ံု၊ သခြားႏွင့္ ေဆး ရြက္ႀကီး စသည့္အပင္မ်ားျဖစ္ၿပီး စားသံုးရန္ႏွင့္ ေရာင္းရန္အတြက္ စိုက္ပ်ဳိးျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေဒသခံ ျပည္သူတစ္ဦးက ေက အိုင္စီကို ယခုလို ေျပာသည္။
သူက “ေလာေလာဆယ္ စားလို႔ရတဲ့ သီးႏွံနဲ႔ အပင္ေတြ ရွိသလို မရေသးတဲ့ဟာလည္း ရွိတာေပါ့ေနာ္။ ႏွမ္းတို႔လို ေျမပဲတို႔လို ေတာ့ မရေသးဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ရြာသားေတြ စိုက္ပ်ဳိးလို႔ ထြက္တဲ့သီးႏွံ တခ်ဳိ႕ကို စားၿပီး တခ်ဳိ႕ ဘီးလင္းၿမိဳ႕ဘက္ကို သြားေရာင္း တယ္။ ရတဲ့ပိုက္ဆံနဲ႔ ဆန္ျပန္၀ယ္စားတာ ရွိတယ္။ ဖူလံုမႈေတာ့ ဘယ္ရွိမလဲ။ မလုပ္တာနဲ႔စာရင္ ေတာ္ေသးတာေပါ့။”ဟု ေျပာ သည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ၌ ေရႊတူးကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ဒီေကဘီေအ တပ္မဟာ (၉၉၉)၊့ (၃၃၃)ႏွင့္ (၆၆၆)လက္ေအာက္ခံ တပ္ရင္းမ်ားသည္ ဖာပြန္ခ႐ိုင္အတြင္းရွိ မယ္ကလယ့္ေလာ္ေခ်ာင္းတြင္ စတင္၍ ေရႊလာေရာက္တူးေဖာ္ခဲ့ရာမွ ဧက ၄၀၀ရွိ လယ္ကြင္း ၈၅ကြင္း ပ်က္စီးသြားခဲ့သည္။
၎ေဒသခံလူထုမ်ား သီးႏွံစိုက္ပ်ဳိး၍ ေရာင္းစားေသာ္လည္း မိမိတို႔၏ စားနပ္ရိကၡာ ၀ယ္ယူရန္ လံုေလာက္မႈမရွိသလို ထိုအေျခ အေနအတြက္ မည္သို႔ေျဖရွင္းရမည္ကို မစီစဥ္တတ္ေသးေၾကာင္း ဖာပြန္ခ႐ိုင္ KNLA တပ္မဟာ(၅)၏ ႐ံုးထိုင္မွဴး ဗိုလ္မွဴးေစာ ကလယ္ဒို႔က ေျပာသည္။
ဗုိလ္မွဴးေစာကလယ္ဒို႔က “မိုးတြင္းတုန္းက တခ်ဳိ႕လယ္ကြင္းေတြဆို ေတာင္ယာစပါးလို စူးထိုးၿပီး စိုက္တာရွိတယ္။ အဲလိုနည္းနဲ႔ ျပန္စိုက္တာ လယ္ကြင္းေတာ့ ၃၀ေက်ာ္တယ္။ ဧကအေနနဲ႔ေတာ့ မခန္႔မွန္းတတ္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ စပါးက သိပ္မသန္ဘူး။ ေနာက္ စပါးပိုးကလည္းက်ေတာ့ ေဒသခံေတြအတြက္ စပါးက သိပ္မထြက္ဘူး။ ဒီစားနပ္ရိကၡာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စိုးရိမ္စရာပဲ။ ဒီကိစၥကို ဘယ္လိုေျဖရွင္းမလဲဆိုတာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေဆြးေႏြးဖို႔ အစီအစဥ္ ရွိတယ္။”ဟု ေျပာသည္။
ေရႊတူးကုမၸဏီမ်ားက လာမည့္ ၂၀၁၁ အတြင္း ေရႊလုပ္ငန္းကို ထပ္မံ တိုးခ်ဲ႕ရန္ ယခုလဆန္းပိုင္းတြင္ လာေရာက္ေဆြးေႏြးမႈကို ဖာပြန္ခ႐ိုင္ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ံုး(KNU) က သေဘာတူညီမႈ မရွိခဲ့ေပ။
လက္ရွိ အဆိုပါေဒသတြင္ အင္အား ၂၀၀ေက်ာ္ရွိ ေစာဘို႔လြဲ ဦးေဆာင္သည့္ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ (၁၀၁၃)တပ္ရင္း လႈပ္ရွား လွ်က္ရွိၿပီး ရြာသူရြာသားမ်ားအား ရိကၡာသယ္၊ သစ္ခုတ္၊ ၀ါးခုတ္ႏွင့္ ဖက္ခုတ္ဖက္ေကာက္ စသည္တို႔ကို လုပ္အားေပးခိုင္းေစ မႈမ်ား ပံုမွန္ရွိသည္ဟု ေဒသခံလူထုမ်ားက ဆိုသည္။
၎တို႔ အစားထိုးစိုက္ပ်ဳိးသည့္ သီးႏွံပင္မ်ားမွာ ႏွမ္း၊ မံုလာ၊ ေျမပဲ၊ ပဲေတာင့္ရွည္၊ ပဲလံုး၊ ႐ံုးပတီ၊ ဗူး၊ ေရႊဖ႐ံု၊ သခြားႏွင့္ ေဆး ရြက္ႀကီး စသည့္အပင္မ်ားျဖစ္ၿပီး စားသံုးရန္ႏွင့္ ေရာင္းရန္အတြက္ စိုက္ပ်ဳိးျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေဒသခံ ျပည္သူတစ္ဦးက ေက အိုင္စီကို ယခုလို ေျပာသည္။
သူက “ေလာေလာဆယ္ စားလို႔ရတဲ့ သီးႏွံနဲ႔ အပင္ေတြ ရွိသလို မရေသးတဲ့ဟာလည္း ရွိတာေပါ့ေနာ္။ ႏွမ္းတို႔လို ေျမပဲတို႔လို ေတာ့ မရေသးဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ရြာသားေတြ စိုက္ပ်ဳိးလို႔ ထြက္တဲ့သီးႏွံ တခ်ဳိ႕ကို စားၿပီး တခ်ဳိ႕ ဘီးလင္းၿမိဳ႕ဘက္ကို သြားေရာင္း တယ္။ ရတဲ့ပိုက္ဆံနဲ႔ ဆန္ျပန္၀ယ္စားတာ ရွိတယ္။ ဖူလံုမႈေတာ့ ဘယ္ရွိမလဲ။ မလုပ္တာနဲ႔စာရင္ ေတာ္ေသးတာေပါ့။”ဟု ေျပာ သည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ၌ ေရႊတူးကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ဒီေကဘီေအ တပ္မဟာ (၉၉၉)၊့ (၃၃၃)ႏွင့္ (၆၆၆)လက္ေအာက္ခံ တပ္ရင္းမ်ားသည္ ဖာပြန္ခ႐ိုင္အတြင္းရွိ မယ္ကလယ့္ေလာ္ေခ်ာင္းတြင္ စတင္၍ ေရႊလာေရာက္တူးေဖာ္ခဲ့ရာမွ ဧက ၄၀၀ရွိ လယ္ကြင္း ၈၅ကြင္း ပ်က္စီးသြားခဲ့သည္။
၎ေဒသခံလူထုမ်ား သီးႏွံစိုက္ပ်ဳိး၍ ေရာင္းစားေသာ္လည္း မိမိတို႔၏ စားနပ္ရိကၡာ ၀ယ္ယူရန္ လံုေလာက္မႈမရွိသလို ထိုအေျခ အေနအတြက္ မည္သို႔ေျဖရွင္းရမည္ကို မစီစဥ္တတ္ေသးေၾကာင္း ဖာပြန္ခ႐ိုင္ KNLA တပ္မဟာ(၅)၏ ႐ံုးထိုင္မွဴး ဗိုလ္မွဴးေစာ ကလယ္ဒို႔က ေျပာသည္။
ဗုိလ္မွဴးေစာကလယ္ဒို႔က “မိုးတြင္းတုန္းက တခ်ဳိ႕လယ္ကြင္းေတြဆို ေတာင္ယာစပါးလို စူးထိုးၿပီး စိုက္တာရွိတယ္။ အဲလိုနည္းနဲ႔ ျပန္စိုက္တာ လယ္ကြင္းေတာ့ ၃၀ေက်ာ္တယ္။ ဧကအေနနဲ႔ေတာ့ မခန္႔မွန္းတတ္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ စပါးက သိပ္မသန္ဘူး။ ေနာက္ စပါးပိုးကလည္းက်ေတာ့ ေဒသခံေတြအတြက္ စပါးက သိပ္မထြက္ဘူး။ ဒီစားနပ္ရိကၡာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စိုးရိမ္စရာပဲ။ ဒီကိစၥကို ဘယ္လိုေျဖရွင္းမလဲဆိုတာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေဆြးေႏြးဖို႔ အစီအစဥ္ ရွိတယ္။”ဟု ေျပာသည္။
ေရႊတူးကုမၸဏီမ်ားက လာမည့္ ၂၀၁၁ အတြင္း ေရႊလုပ္ငန္းကို ထပ္မံ တိုးခ်ဲ႕ရန္ ယခုလဆန္းပိုင္းတြင္ လာေရာက္ေဆြးေႏြးမႈကို ဖာပြန္ခ႐ိုင္ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ံုး(KNU) က သေဘာတူညီမႈ မရွိခဲ့ေပ။
လက္ရွိ အဆိုပါေဒသတြင္ အင္အား ၂၀၀ေက်ာ္ရွိ ေစာဘို႔လြဲ ဦးေဆာင္သည့္ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ (၁၀၁၃)တပ္ရင္း လႈပ္ရွား လွ်က္ရွိၿပီး ရြာသူရြာသားမ်ားအား ရိကၡာသယ္၊ သစ္ခုတ္၊ ၀ါးခုတ္ႏွင့္ ဖက္ခုတ္ဖက္ေကာက္ စသည္တို႔ကို လုပ္အားေပးခိုင္းေစ မႈမ်ား ပံုမွန္ရွိသည္ဟု ေဒသခံလူထုမ်ားက ဆိုသည္။
